Webquest Nedir?
16.05.2018

     İnternet kullanımının eğitim ortamlarına katkılarının yanında, etkili bir şekilde kullanılması gerekliliğini ortaya çıkmaktadır. Bu amaçla Bernie Dodge tarafından 1995 yılında geliştirilmiş olan WebQuest, bilgilerin tamamının veya büyük bir kısmının internet kaynaklarından edinildiği ve öğrenenin etkileşim içinde olduğu, araştırmaya yönelik aktiviteler içeren bir öğretim modelidir (Dodge, 1997). Yapılandırmacı yaklaşımı temel alan bu model, bireyin internet üzerinden eriştiği, daha önceden öğretmen tarafından hazırlanmış ve öğrencinin araştırma yapacağı kaynakların belirtilmiş olduğu sayfalar içeren, günlük hayat ile ilgili bir problemin çözümünü gerektiren ve öğrencilerin işbirliği içinde çalışmalarına imkân tanıyan etkinlikler içerir. Sorgulamaya yönelik bu öğretim tekniği, öğrencilerin anlamlı bir şekilde bilgilerin ayrımını yapabilmelerini, kendilerine ait problem çözme uygulamaları geliştirmelerini ve internet kaynaklarının etkileşimli bir şekilde kullanmalarını sağlar ( Lim ve Hernandez 2007). WebQuestler temelde yapılandırmacı yaklaşıma uygun olarak hazırlanmaktadır. Ayrıca WebQuest ile öğretim, sosyal yapılandırmacılığın eğitimde uygulanmasında ideal bir yoldur (Simina 2005). 

      Dodge (1997) iki tür WebQuest söz etmiştir. Kısa süreli WebQueslerde amaç bilgiyi kazanmak ve bütünleştirmektir. Kısa süreli WebQuest sonrasında, öğrenen önemli ölçüde yeni bilgiler edinir ve bu bilgileri anlamlı hale getirir. Hazırlanılması ve uygulanması bir veya üç ders saati sürebilir. Uzun süreli WebQuestlerde amaç bilgiye ulaşarak, bilgiyi arttırmak ve sadeleştirmektir. Uzun süreli WebQuest sonrasında öğrenen bilgiyi derinlemesine analiz eder, farklı durumlara uyarlar ve anlamış olduğunu sunarak gösterir. Uzun süreli WebQuestler bir hafta veya bir aylık bir süreçte sınıflarda uygulanır.

      WebQuestler, öğrencilerin internet üzerinden bireysel veya işbirliği içinde çalışmalarını gerektiren etkinlikler içermektedir. Öğrenciler etkinlikleri gerçekleştirirken takip etmeleri gereken basamaklar vardır. Faichney (2002) bu basamakları şöyle açıklamıştır:

 

      Giriş Basamağı

      Giriş, öğrencilerin sorgulama için hazırlanıldığı ve temel problem üzerinde motive edildiği basamaktır. Bu amaçla aktivitenin merkezini oluşturan araştırma probleminin belirlenmesi gerekir. Öğrenciler WebQuest de araştırma yaparak temel probleme çözüm üretmeye çalışırlar.

 

      İşlem Basamağı

      Bu basamakta öğrenciden istenilenler tanımlanır. Öğrencilerden istenilen, araştırma sonucunda elde edecekleri üründür.

    

      Süreç Basamağı

      Bu basamakta işlemi tamamlamak için yapılması gerekenler adım adım verilir. Bu basamakta gurup üyelerinin araştırmadaki rollerinden ve araştırmayı nasıl organize edeceklerinden bahsedilir.

     

      Kaynaklar Basamağı

      Eğer daha önceki basamaklarda kaynaklardan bahsediliyorsa bu basamağa ihtiyaç kalmayabilir.  Bununla birlikte, bu basamakta web sayfaları, kitaplar, grafikler, kişiler, haritalar veya diyagramlar, ses veya video kayıtları gibi öğrencinin işlem basamağındaki görevini gerçekleştirebilmesi için gerekli olan kaynaklar listelenir.

    

      Değerlendirme Basamağı

      Bu basamakta tüm süreci kapsayan ve sürecin belirli standartlara göre nasıl değerlendirileceğini gösteren bir rubric geliştirilir.

           

      Sonuç Basamağı

      Öğrenilenlerin özetlendiği ve öğrenme konularının genellenebileceği bir aktivite içerir. Bu basamakta, öğrencilerin elde ettikleri sonuçları akranlarıyla ve diğer kişilerle paylaşabilmeleri sağlanır.

      WebQuestler yukarıdaki her bir basamağı içeren birer web sayfalarıdır. Öğretmen WebQuest hazırlarken öncelikle ünite kazanımlarını dikkate almalıdır. Daha sonra öğretmen bu kazanımlara göre konu alanı ile ilgili internet kaynaklarını belirler. Öğretmenin öğrencileri bu şekilde web kaynakları ile desteklemeleri öğrencilerin faydasız konularda zaman kaybetmelerini önler ( Wooster ve Lemcool 2004). Bu kaynakların öğrenci düzeyine uygun olması ve doğru bilgiler içermesi önemlidir. Öğretmen birden fazla sayıda kaynak sayfa belirledikten sonra konuyu günlük hayatla ilişkilendirebileceği bir örnek olay veya problem cümlesi belirlemelidir. Örnek olayın yazılması veya problem cümlesinin belirlenmesi tamamen öğretmenin yaratıcılığına kalmıştır. Daha sonra etkinliği gerçekleştirmek için sınıfta kaç grup oluşturulacağı belirlenir. Yapılacak etkinlik kazanımlara göre basamaklara ayrılır. Öğrencilerin bu süreci tamamladıktan sonra bir öğrenme ürünü ortaya koymaları önemlidir. Burada öğretmen öğrencilerden, sunum, drama, poster vb. etkinlikler isteyebilir. Süreç boyunca öğrencilerin değerlendirilmesi için derecelendirme anahtarları hazırlanır. Öğrenciler WebQuest in değerlendirme basamağında bu derecelendirme anahtarını görebilirler. Böylece öğrencilerin istenilen yönde çalışmaları sağlanır.  

      İyi bir WebQuest, internet üzerinden belirlenen öğretimsel web kaynakları, öğrenciyi motive edici özgün bir çalışma süreci, araştırılması gereken açık uçlu bir soru, bireysel becerileri geliştiren, grupla çalışmayı gerektiren, öğrenenin güncel ilgiler edinilmesini sağlayan ve bu süreçte öğrenme yapılarının gelişimine sağlayan bir öğretim tekniğidir.  İyi bir WebQuestte öğrenci zengin konu içeriği ile güncel hayat arasındaki bağlantıyı görebilmelidir (March 2003). Bütün olarak bakıldığında WebQuestler birçok beceri, konu alanları ve eğitsel hedefleri bir arada bulundurmaktadır. WebQuestler sadece internetin eğitim ortamında kullanılmasını sağlayan bir model değildir. Bu yüzden etkili Webquestlerin hazırlanması gerekir (March 2000 a).

      Her öğretim tekniğinin güçlü ve zayıf yönleri bulunmaktadır. Halat (2007) WebQuestlerin öğretimde kullanılmasının faydalarını şöyle sıralamaktadır;

  • Sınıfta öğrenci motivasyonunu arttırmada alternatif bir öğretim tekniğidir.
  • Öğrenci başarısını değerlendirmede kullanılır.
  • Öğretmenlere, öğrencilerin bilgiye ulaşma ve kullanma düzeyleri hakkında bilgi verir.
  • Öğretmenlere, öğrencilerin teknoloji öğrenme amaçlı kullanma becerilerini görmek ve belirlemek için fırsat verir.
  • Öğretmenlerin ilginç ve eğlenceli bir hikâye bulmaları ve bunu konu ile birleştirmeleri onların düşünme ve yazma becerilerini arttırır.
  • Öğretmenlerin konu alanı ile ilgili internet siteleri belirlemeleri ve kullanımına karar vermeleri üst düzey düşünme becerilerinin gelişmesini sağlar.
  • Öğrencilerin aktif birer öğrenen olmalarını gerektirir.
  • İnternetin önemli bir araç olarak kullanımını sağlar.

      WebQuestlerin zayıf yönleri ise;

  • Öğrenciler, etkinlik sırasında araştırma yaptıkları internet sitelerinde oyalanabilirler. Bu da öğrencilerin tekrar WebQuest sayfasına dönüp çalışmalarını bitirmelerini engelleyebilir.
  •  Öğrenciler belirlenen senaryoyu ilginç bulmazlarsa veya yapılacak işlemlerin zor olacağını düşünürlerse etkinliğe hiç katılmayabilirler. 

Webquestlerin bu özelliklerinin yanında sahip olmaları gereken üç temel özelliği daha bulunmaktadır. March (2000 b) bu özellikleri şöyle sıralamaktadır;

      İlk özellik WebQuestlerin gerçekçi olmasıdır. Birçok öğrenci problemin veya örnek olayın gerçek olup olmadığına bakar. Öğrenciler çalışma sürecinde buldukları cevapların gerçek ile ilgili olmasına dikkat ederler. İkinci özelliği ise zengin bir içeriğe sahip olmasıdır. WebQuestler ile öğrenmede, geleneksel yöntemdeki sınıf içersinde kitaplardan öğrenmeye göre daha fazla kaynağa ulaşılabilinir. Böylece öğrenciler konu ile ilgili ayrıntılı bilgilere ulaşabilirler. WebQuestlerin gerçekçi ve zengin içerikli olması, öğrencilerin bu teknik ile etkili bir şekilde çalışmalarında yeterli olmayabilir. Üçüncü olarak ise Webquestler öğrencilerin ilgisini çekebilmelidir. Öğrenciler senaryo, problem cümlesi veya süreçte kendilerine ait özellikleri bulabilmelidirler. Bu çalışmada da görüldüğü gibi WebQuest ile öğretimde içeriğin zengin ve ilgi çekici olmasının yanında öğrenciye uygun olması da taşıması gereken önemli bir özelliktir.

e